Szukaj

26-04-19 Kawa w Meksyku

Kawa w Meksyku

Tequila, Aztekowie i… kawa. Meksyk jest jednym z największych producentów kawy na świecie. Skąd się tam wzięła? Gdzie i jak jest uprawiana? Starym zwyczajem mojego bloga postanowiłem przyjrzeć się jak wygląda sytuacja mojego ulubionego napoju w konkretnym kraju. Tym razem wybór padł na Meksyk.

Phillips LatteGo

Kawę do Meksyku sprowadzili Hiszpanie, którzy przywieźli ją z Kuby i Dominikany w XVIII wieku. Początkowo jej uprawa nie cieszyła się powodzeniem, co było spowodowane niestabilnością polityczną. Dopiero XIX-wieczne konflikty, najpierw ze Stanami Zjednoczonymi, a później z Gwatemalą, zapoczątkowały reformy kraju, które zapewniły względnie stabilne warunki dla inwestorów. W Meksyku pojawili się bogaci przybysze z Europy, którzy zaczęli wykup ziem, na których powstawały plantacje. Miało to jednak swoje ciemne strony. Rdzenna ludność pracowała tam niemalże w charakterze niewolników. Dopiero rewolucja z początku XX wieku i wprowadzenie w 1917 roku nowej, liberalnej konstytucji, odmieniło tą sytuację. Nowe prawo wywłaszczało dużych posiadaczy ziemskich na rzecz bezrolnych chłopów. System ten, tzw. system ejido, oparł całe rolnictwo na małych farmach. Taka sytuacja, także w branży kawowej, trwa do dzisiaj.

W pierwszej połowie XX wieku rozwój plantacji kawy był dość umiarkowany, jednak w 1954 roku ceny na ten surowiec wystrzeliły w górę, co zapoczątkowało kawowy boom. Na przełomie lat ’70 i ’80 ogólny obszar farm kawy wynosił ponad pół miliona hektarów, a zyski z jej sprzedaży stanowiły znaczny udział w PKB kraju i były głównym źródłem dochodu dla około 2 milionów mieszkańców. Gwałtowny rozwój sektora kawowego był powodem utworzenia INMECAFE (Instituto Mexicano del Cafe) – Meksykańskiego Instytutu Kawy, rządowej organizacji odpowiedzialnej za administrowanie podażą i cenami, a także dostarczającej wiedzy i pomocy technicznej dla rolników. W wyniku wsparcia INMECAFE produkcja kawy eksplodowała, w niektórych rejonach wzrosty produkcji rolnej sięgały 1000%. Koniec lat ’80 przyniósł jednak załamanie cen kawy, które wynikało z zalania światowych rynków tanią kawą z Brazylii  i innych krajów, które wyłamały się  z porozumień ICA (International Coffee Agreement z 1962 roku). ICA było porozumieniem państw produkujących kawę, którego celem było stabilizowanie światowej podaży i cen poprzez nakładanie na kraje członkowskie limitów produkcji. Kryzys z 1989 roku przyczynił się do ogromnych problemów meksykańskich producentów. Zyski spadły z rekordowych 882 milionów dolarów w 1985 roku, do 370 milionów w 1991. INMECAFE zostało rozwiązane, a pozostawienie sami sobie drobni plantatorzy, nie mając miejsc skupu, popadali w coraz większe problemy, co skutkowało także pogorszeniem jakości ziaren. Rok 2005 był rekordowo słaby (Meksyk wyeksportował jedynie 1,7 miliona worków kawy, co nie jest dużą ilością). Ostatnio sprzedaż poprawiła się i sięga około 5 milionów worków rocznie. Nadal nie jest to jednak 20kilka milionów rocznie, tak jak w szczytowych latach ’80.

Kawa w Meksyku uprawiana jest w południowej części kraju, w stanach Veracruz, Oaxaca, Guerrero i Chiapas. Nie wszystkie te miejsca nadają się do produkcji kaw wysokojakościowych, jednak graniczący z Gwatemalą region Chiapas słynie ze znakomitych kaw wysokogórskich. Z tego regionu pochodzi m.in. słynna kawa „słoniowata”, czyli Maragogype. Jej ziarna dochodzą nawet do 2,5 cm długości! (mamy TAKĄ KAWĘ w ofercie palarni Single Origin).

Większość kaw Meksykańskich jest uprawiana na małych farmach. Po zbiorze owoce kawowca dostarczane są do lokalnych stacji przetwórczych, gdzie poddaje się je obróbce na mokro (więcej na temat obróbki owoców kawowca pisałem TUTAJ). Kryzys z lat ’90 spowodował, że bardzo wielu plantatorów skupiło się na kawach wysokojakościowych, w przypadku których mogą konkurować z farmerami z innych krajów jakością, a nie ceną. Typowe odmiany arabiki spotykane w Meksyku to klasyczne wysokojakościowe Bourbony, Caturry i Mundo Novo. Z reguły mają one niską kwasowość i nuty orzechowo-czekoladowe, często spotykane w kawach z Ameryki Środkowej i Południowej. Wiele z nich jest oznaczana jako SHG czyli Strictly High Grown. Takim skrótem określa się kawy, które rosną na wysokości co najmniej 1500 m.n.p.m. W takich warunkach kawowiec musi się bardziej napracować żeby wydać owoc, który dojrzewa wolniej i ma twardsze ziarno, ale za o lepszych parametrach smakowych.

W ofercie palarni Single Origin mamy obecnie 2 kawy z Meksyku: klasyczną Esmeraldę (noszącą techniczne oznaczenie SHG EP – Strictly High Grown / European Preparation, czyli wyłącznie wysoko rosnąca / przygotowana na Europę) oraz nowość – wspomnianą kawę słoniowatą, czyli Maragogype.

  • Kawa smakowa – fakty i mity.

    Czy kawa może smakować rumem albo truskawkami? Oczywiście, że może – jeżeli jest to kawa smakowa. A czy taka kawa jest dobra? Oczywiście, że nie. Postanowiłem przyjrzeć się temu tematowi i dorzucić swoje 3 grosze. Zapraszam do lektury! Często w…

  • Microlot – co to jest?

    Wyobraźcie sobie, że macie sad z jabłkami. Większość waszych drzew daje świetne jabłka, ale jest kilka jabłoni, położonych np. na skraju sadu, które dają po prostu jabłka wyjątkowe i lepsze od wszystkich innych. Te jabłka to właśnie tzw. „micro-loty”. Jeżeli…

  • Co oznaczają tajemnicze skróty kawowe?

    Większość produktów nosi różne oznaczenia, które osobom zainteresowanym pozwalają na zapoznanie się z ich klasą, czy jakością bez czytania długich opisów. W przypadku urządzeń gospodarstwa domowego może być to klasa energooszczędności (w przypadku lodówek lub chociażby żarówek) albo jakość obrazu…

  • Czy na świecie skończy się kawa?

    Niestety, kawa ma przed sobą niepewną przyszłość. Wg raportów publikowanych przez Międzynarodową Organizację Kawy, do roku 2050 połowa terenów, na których obecnie uprawia się kawowce, będzie do tego niezdatna. Inne badania mówią zaś o „potężnych stratach” i ogromnych kłopotach, które…

  • Robusta – zła kawa?

    Czy robusta to zła kawa, a arabika to kawa dobra? Takie pytanie niejednokrotnie usłyszałem w rozmowach z różnymi ludźmi. Odpowiedź, oczywiście, nie jest jednoznaczna i wymaga szerszego nakreślenia tematu. Na świecie uprawia się w gruncie rzeczy 2 gatunki kawy: arabikę…

  • Jaka jest najlepsza kawa na świecie?

    No właśnie, jaka jest najlepsza kawa na świecie? Kopi Luwak? Blue Mountain z Jamajki? A może najdroższa na półce Lavazza lub Illy? Żadna z nich! O jakości kawy nie decyduje aż tak bardzo cena (chociaż dobra kawa musi trochę kosztować).…

  • Kolumbia – wicekrólowa kawy

    Kolumbia ma reputację znakomitego producenta kawy. Dlaczego w tytule artykułu napisałem „wicekrólowa”? Otóż, kraj ten jest drugim na świecie producentem arabiki (a trzecim na świecie producentem kawy – Wietnam jest drugi, ale tam uprawia się głównie gorszą jakościowo robustę). Położenie…